تحقیق خلاصه ی 21 کتاب تاریخ زبان فارسی نوشته ی دکتر مهری باقری

Word 145 KB 33440 16
مشخص نشده مشخص نشده ادبیات - زبان فارسی
قیمت: ۲,۰۰۰ تومان
دانلود فایل
  • بخشی از محتوا
  • وضعیت فهرست و منابع
  • تحول زبان

    زبان صورت واحدی ندارد زیرا امری است اجتماعی ، و وسیله ی برقراری ارتباط و جامعه از جنبه های سیاسی و مذهب و آداب و رسوم و ... تغییر می کند تحول حاصل شده به ضرورت نیازهای آن جامعه را دگرگون می سازد ، این دگرگونی در تحول زبان تأثیر دارد .

    این تحولات طبق قوانین و قواعد معینی صورت می گیرد.

    با وجود دور شدن هر زبان از صورت اولیه ی خود ، می توان رابطه ی آن را با اصل خود تشخیص داد. همین نکته عامل توجه به تغییرات زبانی و کشف قواعد حاکم بر آن در پژوهش های زبانی است . تحول و تکامل زبان ، امر طبیعی و به طریق مشخص است ، از این رو دور شدن آن از فرم قدیمی یا تغییر آن ، خطا شمرده نمی شود .

    _ برخی واژگان مهجور و رواج کلمات دیگر به جای آنها :

    بغ = خدا             بوم = سرزمین                 مرد = انسان

    تغییر در معنا و مفهوم واژگان

    مرد از ریشه ی   mar  به معنی مردن در اصل به معنی میرا و مردنی معنی کلی در فارسی باستان :

    انسان و آدمی      در فارسی جدید محدودیت معنایی دارد : دلالت بر جنس مذکر از نوع آدمی

    _ تغییر در کلمات از لحاظ صرف : صرف اسم در دوره ی باستان به هشت حالت مختلف .

    _ علایم صرفی : تکواژ هاییکه به صورت لا حقه هایی به پایان صورت ساده ی واژه می پیوست .

    تغییر هر یک از این حالات هشت گانه به اعتبار شماره های سه گانه ( مفرد ، مثنی ، جمع ) و اجناس سه گانه ( مذکر ، مؤنث ، خنثی ) .

    یک اسم می توانست به هفتاد و دو صورت متفاوت صرف شود .

    اثر حذف تکواژ پایانی در فارسی جدید :

    از بین رفتن سیستم صرف اسامی

    خارج شدن ساخت جنس دستوری و شمار مثنی

    _ خارج شدن برخی از واژه ها و جایگزینی واژه های دیگر:

    Hya مفرد مذکر در حالت فاعلی و ترکیبی از ضمیر اشاره و موصول به معنی « او » که کاربرد آن به کلی منسوخ شده و گاهی به جای آن از تکواژ « که » استفاده می شود .

    _ تغییر در ترکیب اجزای جمله : تحول قواعد نحوی و روابط همنشینی در دستگاه این زبان از دوره ی باستان تا دوره ی جدید . مثلا در فارسی باستان فعل پیش از کلمه ی دیگر در جمله آمده در فارسی امروز فعل در آخر عبارات می آید و در جملات اسمی واژه ی رابطه با مسند و مسند و الیه همنشین می شود .

    نتیجه : هر زبان در هر زمان از جهات متفاوت در حال تحول است .

    _  تفاوت آواها و شیوه ی ترکیب آنها با وضع پیشین .

    _ معمول شدن آوا های جدید با قوانین واج آرایی نوین .

    _ مهجور ماندن الفاظ در گذر زمان و جایگزینی واژه ها ی جدید .

    _ رواج الفاظ نوین که بر معانی جدید دلالت دارند .

    _ ایجاد طرز های نو در ساختمان جمله و عبارت در نتیجه از بین رفتن صورت قدیمی زبان و فراموش شدن آن .

    علل تحول زبانی :

    1 _ علل خارجی ( برون زبانی )

    2 _ علل داخلی ( درون زبانی )

    علل خارجی تحول زبانی : دگرگونی یک زبان هم آهنگ و همراه با تحولات جامعه ای که از آن به عنوان و سیله ی ارتباطی استفاده می کند است . تحولات جامعه منوط به تحولات معنوی ، سیاسی و اقتصادی و اجتماعی آن جامعه است .

    واژگان زبان بیش از هر چیز دیگر می توانند دگرگونی های اجتماعی را منعکس کنند.

    عوامل خروج پاره ای لغات کهن : تغییر شیوه های زیستن ، متروک ماندن پاره ای از مشاغل و در نتیجه آلات و ابزار مربوط به آنها ، ظهور مشاغل جدید و وسایل مدرن ، پیشرفت علوم و فنون و صنایع ، پیدایش رابطه ها و پدیده ه ها ی جدید ، مهاجرت ها و مسافرت ها ، ارتباط ها ی تجاری و فرهنگی با ملل دیگر .

    مثال لغات کهن : برگستوان ، قراگند ، چرخشت

    لغات جدید : کامپیوتر ، آنتن ، سوبسید

    تغییر معانی لغات جدید : یخچال ، پیکان ، سوار

    علل داخلی تحول زبانی

    کم کوشی : صرف کمترین انرژی در گفتار

    مثال : تبدیل چَوَند (  ( cavand   به چند ( cand) و یا حذف ساخت دستوری جنس و شمارمثنی از دستگاه زبان و ساده شدن دستگاه افعال در زبان فارسی .

    خلاصه ی تحولات تاریخی هر زبان :

    تحول آوا ها و اصوات

    تحول ساخت کلمات ( تحولات صرفی )

    تحول طرز و رابطه ی همنشینی کلمات در جمله تحولات نحوی

    تحول واژگان

    تحول معانی

    زبان های هند و اروپایی :

    فارسی ، هندی ، آلما نی ، انگلیسی ، روسی ، فرانسه ، ایتالیایی

    بنابر محاسبات زبان شناسان ( در سال 1964 ) شمار زبان ها چهار تا هفت هزار بر آورد شده است . این زبان ها از زبان های مشخصی ( زبان مادر ) منشعب شده اند و تحول هر یک به طریقی خاص بوده است .

    نحوه ی دسته بندی این زبان ها:

    ساختمان صرفی و نحوی زبان ( اصطلاحا نوعی یا ساختمانی نامیده می شود ) مطابق این شیوه زبان های دنیا به سه دسته 1. تک هجایی 2. پیوندی 3. صرفی تقسیم می شوند.

    زبان های تک هجایی:

    هر هجا یک تکواژ است هر تکواژ از یک هجا تشکیل می شود .

    این هجا ها همیشه صورت ثابتی دارند و شکل آنها بر حسب نقش های مختلف دستوری تغییر نمی کند .

    طریق شناخت نوعی صرفی آنها ، تربیت همنشینی تکواژها بر روی زنجیره ی گفتار است .

    زبان های تک هجایی : چینی، سیامی،  تبتی .

    زبان های پیوندی :

    ماده ی اصل کلمات همیشه صورت واحدی دارد . با اضافه شدن معانی ثانوی شکل ، فهم اصلی کلمه تغییر نمی کند.

    برای نشان دادن معانی فرعی ، عناصر دیگر زبان در کنار ماده ی اصلی قرار داده می شود .

    زبان های تصریفی:

    برخی از کلمات برای رساندن مفاهیم فرعی و ثانوی ، تغییر شکل می دهند . در زبان های صرفی کلمات وجود دارد که معنی مستقلی ندارد .

    وظیفه ی این کلمات که حرف نامیده می شود نشان دادن مفاهیم فرعی و رابطه ی خاص میان این کلمات است . این نوع طبقه بندی که ناظر بر ساختمان است چندان مورد توجه زبان شناسان قرار نگرفت ، زیرا مطالعات زبان شناسی نشان می دهد که همه ی زبان ها نمونه هایی از سه نوع خصوصیات یاد شده را دارند ..

    هیچ زبان به طور مشخص شامل تنها یک نوع ویژگی نیست .

    رده بندی از حیث خویشاوندی :

    در جامعه ی اروپا از قرن شانزده به بعد علم لغت و اشتقاق مورد توجه قرار گرفت . همین عامل تألیف فرهنگ های ریشه شناسی و تدوین کتاب های دستور تطبیقی و سنجشی و نیز مطالعات و بررسی های تاریخی زبان ها برای دست یافتن به موارد متشابه و اختلاف زبان ها و ارتباط آنها با یکدیگر شد .

    این نوع بررسی های تاریخی تطبیقی علت پی بردن دانشمندان به همسانی های موجود در میان برخی زبان ها بود .

    از قرن هجده به بعد ، زبان شناسان ، تشابهات دستوری و ساختمانی زبان ها را با شیوه ی جدید برای طبقه بندی زبان در پیش گرفتند .( رده بندی از حیث خویشاوندی )  .

    خانواده های زبانی دنیا :

    هند و اروپایی ، سامی و حامی ، اورالی ، یافینو – اوگری ، آلتایی

    زبان های منفرد : زبان های ویژه و مستقل هستند که رابطه ی خویشاوندی با زبان های دیگر ندارند تنها وجه اشتراک برخی از این زبان ها ، رابطه ی جغرافیایی آنهاست .

    محققان گروهی از این زبان ها را که در یک سرزمین یا یک منطقه از جهان رایج بوده اند با عنوان کلی می خواندند .

    مانند زبان های آسیایی ، چینی ، تبتی ، هندی ، مالاریا ، یولنزیایی .

    گویش های فراوان در میان مردم بومی آفریقای مرکزی و جنوبی ، بومیان آمریکا ، سرزمین هندوستان ، جنوب شرقی و مشرق آسیا رواج دارد از جمله زبان های منفرد به شمار می آیند .

    زبان های ایرانیاز کدام خانواده زبانی هستند؟

    زبان ها ی  ایرانی شاخه ای از خانواده ی زبانی « هند و اروپایی ) است .

    اقوام هند و اروپایی : اقوامی که در روزگارانی بس کهن در نواحی واقع در جنوب روسیه ی امرئزی ، در دشت ها و استپ های میان جنوب یسبری ، دریاچه ی اورال و شمال بحر خزر و شمال قفقاز می زیستند که تا هزاره ی سوم پیش از میلاد در سرزمین مشترک اولیه ی خود می زیستند و بعد ها ناچار به مهاجرت شدند ، مسیر حرکت مختلف بود ، در سرزمین هایی از جنوب آسیا تا شمال اروپا پراکنده شدند ، این اقوام در نقاط مختلفی از اروپا و آسیا از جمله هندوستان سکنی گزیدند و نام هند و اروپایی شهرت یافتند .

    پراکندگی قوم هند و اروپایی عامل گوناگونی زبان در میان این قوم است .

    هند و اروپایی ؛ گروهی از زبان های هم ریشه است که مهمترین آنها هند و ایرانی ، یونانی ، آلبانیایی ، ایتالی ، هیتی ، تخاری ،ارمنی ، بالتو اسلاوی ، سلتی ، ژرمنی هستند .

    هند و ایرانی : به دو شاخه ی هندی و ایرانی تقسیم می شود . قدیمی ترین اسناد به زبان ندی باستان ، متن های « ودا » است به زبان سنسکریت ( سنسکریت : یعنی زبان فصیح ).

    یونانی : این اقوام در شبه جزیره بالکان و جزیره های دریای اژه و کناره های غربی آسیا ی صغیر مسکن گزیده اند . قدیمی ترین آثار باقی مانده به زبان یونانی ، لوح نوشته هایی که از جزیره ی کرت (crete) واقع در دریای اژه در جنوب یونان بدست آمده است و مربوط به اواخر هزاره ی دوم پیش از میلاد مسیح است .

    آلبانیایی : یکی دیگر از شاخه های مستقل زبان هند و اروپایی است که امروزه مردم آلبانی بدان تکلم می کنند .

    ایتالی :زبان ایتالیک در سرزمین ایتالیل=ا رواج داشته است و زبان لاتینی مهنم ترین زبان در بین گروه های این زبان بود و به وسیله ی امپراطور روم در سراسر سرزمین های تابع متداول شد و به صورت زبان علمی و ادبی در سراسر اروپا در آمد زبان های منشعب از این زبان « لاتینی » ، رومیایی نامیده شد.

    هیتی : در میان اقوام هیتی یا حتی رواج داشت ، که چند قرن در آسیای صغیر حکم فرمانی داشتند که در حدود سال 1200 پیش از میلاد دولتشان از میان رفت . آثار باقی ماده از این زبان که قدیمی ترین نمونه های بازمانده از اقوام هند و اروپایی است در آغاز قرن بیست در کاوش های باستان شناسی در بغاز کوی ( در 150 کیلومتری شرق آنکارا ) بدست آمده است .

    تخاری : این اقوام در سده های پیش از میلاد مسیح در ترکستان چین بسر می بردند.

    ارمنی : از قرن ششم پیش از میلاد مسیح در نواحی شمال بین النحرین و در دره های جنوبی قفقاز در جنوب شرق دریای سیاه حکومت داشتند . این زبان امروزه ، در جمهوری ارمنستان متداول است .

    و ارامنه ی ساکن در آسیا و اروپا ، آمریکا بدان تکلم می کنند .

    8. بالتو اسلاوی : این به دو شعبه ی « بالتی » و « اسلاوی » تقسیم می شود .

    زبان های اسلاوی : روسی ، لهستانی ، چکواسلاوی ، یوگواسلاوی .

    زبان های بالتی : جمهوری های لیتوانی و لتونی.  

    9.سلتی : این زبان در سال های پیش از میلاد مسیح در مرکز اروپا رواج داشته است و مادر برخی از زبان های رایج در اروپا از جمله زبان های ایرلندی ، ولزی ، گالی محسوب می شود .

    10. ژرمنی : صورت اصلی زبان آلمانی و زبان های خویشاوندان آن از جمله انگلیسی بدین نام خوانده می شود .

    زبان هند و اروپایی چگونه شناخته شد ؟

    در قرن شانزدهم و هفدهم علم الا شتقاق در جامعه محققان اروپایی نضج گرفت ، این کار باعث آشکار شدن مشترکات برخی زبان ها شد ، « ولکانیوس » متوجه تطابق برخی واژه ها در زبان های ایرانی و آلمانی شد . « سایتی » مطلبقت واژه ها در زبان های هندی و ایتالیایی شد و « ویلیام جونز » از روی مشابهت های بین زبان های سانسکریت ، یونانی ، لاتینی  متوجه شد که این زبان ها دارای یک نوع رابطه ی خویشاوندی هستند چون ساختمان شبیه به هم و لغات مشترک دارند و لذا اعلام کرد که همه ی این زبان ها با هم ارتباط دارند و احتمالا همگی از زبان سانسکریت مشتق شده اند . تحقیقات « بوپ» نظر جونز را تأیید کرد . بالاخره معلوم شد زبان سانسکریت خود شاخه ای از زبان قدیمی فراموش شده ای که مقدم بر همه ی این زبان ها بوده است این زبان زبان ، زبان مادر مفروض ، زبان « آریایی » یا « هند و اروپایی » نامیده شد . از این زبان هیچ سند و نوشته ای در دست نیست تا مستقیما ً آن را بررسی کنند ، زبان شناسان برای پی بردن به ساختمان این زبان به مقایسه ی زبان های منشعب از آن هستند .

    یکی از خانواده های مهم زباب بشری ، که اعضای بیشمار آن در سراسر اروپا ، قسمت پهناور آسیا ، آمریکا ، اقیانوسیه و آفریقای جنوبی پراکنده شده اند ، خانواده ی زبانی « هند و اروپایی » می باشد که به نام های مختلف « هندو هیتی » و « هند و ژرمنی » و « آریایی » نیز خوانده شده است .

  • فهرست:

    تحول زبان

    علل تحول زبان

    زبان های هند و اروپایی و نحوه دسته بندی این زبان ها

    خانواده ها ی زبانی دنیا

    زبان های ایرانی از کدام خانواده ها هستند؟

    زبان های هند و اروپایی چگونه شناخته شد ؟

    زبان هند و ایرانی

    تحول تاریخی زبان

    ادوار تاریخی زبان های ایرانی

    خط میخی فارسی باستان

    اید ئوگرام

    زبان اوستایی ( آثار موجود و ویژگی ها و علت کمال )

    سایر زبان ها و خط های غیر ایرانی در سرزمین ایران باستان

    زبان های ایرانی میانه

    زبان های ایرانی جدید

     

    منبع:

    ندارد

تاريخ زبان فارسي زبان ايراني دانشمندان زبان شناس برآنند که زبان هاي امروزي دنيا بر سه بخش است : نخست - بخش يک هجايي (يک سيلابي) و اين قسم زبانها را زبان­هاي ريشگي نامند، زيرا لغات اين زبانها تنها يک ريشه است که به اول يا آخر آن هجاهايي نيفزوده

آريايي آريائيان (در نقشه به صورت منطقه? ايرانيان و هندوآريائيان نشان داده شده) در محدوده? پراکنش اصلي هندواروپائيان. در اين نقشه تمايز زباني سَتِم (قرمز) و کنتوم (آبي) در ميان زبان‌هاي هندواروپايي نشان داده شده‌است. آريا (سانسکريت: آ-ريا ??rya، اير

زبان ایرانی دانشمندان زبان شناس برآنند که زبان های امروزی دنیا بر سه بخش است : نخست - بخش یک هجایی (یک سیلابی) و این قسم زبانها را زبان­های ریشگی نامند، زیرا لغات این زبانها تنها یک ریشه است که به اول یا آخر آن هجاهایی نیفزودهاند. زبان چینی، آنامی و سیامی را از این دسته میدانند، در زبانهای ریشگی شمارهی لغتها محدود است، چنانکه گویند چینیان برای بیان فکر خود ناگریزند لغات را پس و ...

مقدمه معمول ترین و ساده ترین تعریفی که از زبان ارائه می شود این است که زبان وسیله برقراری ارتباط در جوامع بشری است . از هیمن تعریف ساده می توان دریافت که زبان امری اجتماعی است . از آنجا که جوامع بشری پیوسته در حال تغییر و تحول اند ، نهادهای اجتماعی هم که باید متناسب با نیازهای اجتماع باشند ، هیچ گاه ثابت و یکسان نمی مانند و همواره برای هماهنگی با جامعه و نیازهای آن متحول می شوند ...

مقدمه معمول ترین و ساده ترین تعریفی که از زبان ارائه می شود این است که زبان وسیله برقراری ارتباط در جوامع بشری است . از هیمن تعریف ساده می توان دریافت که زبان امری اجتماعی است . از آنجا که جوامع بشری پیوسته در حال تغییر و تحول اند ، نهادهای اجتماعی هم که باید متناسب با نیازهای اجتماع باشند ، هیچ گاه ثابت و یکسان نمی مانند و همواره برای هماهنگی با جامعه و نیازهای آن متحول می شوند ...

زبانهای ایرانی ایران کشور بسیار وسیعی است که سابقه تمدن چندین هزار ساله دارد. بهمین دلیل در زمانهای مختلف دارای زبانها و گویشهای گوناگون بوده است. اکنون نیز گویش ها و زبانهای گوناگونی در ایران بکار میروند که بعضی از آنها ریشه ی ایرانی ندارند و جزو زبانهای هند و اروپایی نیستند. زبانی که ما اکنون به آن سخن می گوییم زبان فارسی است و زبان رسمی کشور ایران می باشد . این زبان جزو ...

زبان صورت واحدي ندارد زيرا امري است اجتماعي ، و وسيله ي برقراري ارتباط و جامعه از جنبه هاي سياسي و مذهب و آداب و رسوم و ... تغيير مي کند تحول حاصل شده به ضرورت نيازهاي آن جامعه را دگرگون مي سازد ، اين دگرگوني در تحول زبان تأثير دارد . اين تحولات ط

تاریخ زبان فارسی (پارسی) 24 ماه می ‏2005‏ پارسی یا فارسی زبان مردم پارسا بود که در سالهای330 تا 550 قبل از میلاد در ایران حکومت می‎کردند این زبان به گفته محققین به گروه زبانهای هند و ایرانی تعلق دارد. زبان فارسی زبان امپراطوری فارس قرار گرفت و به طور گسترده‎ای در دوره‎های باستان از مرزهای هندوستان در شرق روسیه در شمال، سواحل جنوبی خلیج فارس تا مصر و مدیترانه در غرب به آن تکلم ...

فرمان هاي شاهنشاهان هخامنشي از آثار با فر و شکوه و شگفت آور کشور باستاني ايران کاخ هايي است که شاهنشاهان هخامنشي در پاسارگارد و تخت جمشيد از سنگهاي گران تراشيده به کرپ بي مانندي بر پا نموده اند.هر يک از اين بناهاي با شکوه که هوز آثار آن موجب تحير مي

فرمان هاي شاهنشاهان هخامنشي از آثار با فر و شکوه و شگفت آور کشور باستاني ايران کاخ هايي است که شاهنشاهان هخامنشي در پاسارگارد و تخت جمشيد از سنگهاي گران تراشيده به کرپ بي مانندي بر پا نموده اند.هر يک از اين بناهاي با شکوه که هوز آثار آن موجب تحير مي

ثبت سفارش
تعداد
عنوان محصول