دانلود مقاله انقلاب مشروطه و نهضت ملی شدن صنعت نفت

Word 45 KB 412 38
مشخص نشده مشخص نشده تاریخ
قیمت: ۳,۸۰۰ تومان
دانلود فایل
  • بخشی از محتوا
  • وضعیت فهرست و منابع
  • انقلاب مشروطه

    انقلاب مشروطه نیز همچون جنبش تنباکو دارای آثار دیرپا بی تاریخ معاصر کشور بوده است در این جا به زمینه ها و علل وقوع ، علل شکست  و پیامدهای این انقلاب را به اختصار اشاره نمود.

    الف ) زمینه ها و علل آغاز نهضت : به طور کلی زمینه ها و علل وقوع انقلاب مشروطه در سه بعد فکری فرهنگی ، سیاسی و اقتصادی قابل بررسی است .

    ب ) روند حوادث : در سال های پایانی حکومت ناصر الدین شاه اوضاع ایران به تدریج رو به وخامت نهاد و با مرگ شاه اوضاع آشفته تر شد . مظفرالدین شاه که پس از کشته شدن پدر به سلطنت رسید فردی بیمار و ملایم بود و دست کم مدتی برای پذیرش افکار اصلاح طلبانه آمادگی داشت وی امین سلطان را که مورد  تنفر عامه بود بر کنار و  امین الدوله را به جای او منصوب کرد او برای پرداخت حقوق حرمسرای پدر بر آوردن خواست های مالی مکرر و در باریان تازه وارد که سال ها  منتظر چنین فرصتی بود و سفر ( درمانی ) به چشمه های آب معدنی اروپا به پول فراوان نیاز داشت ؛ ولی صدر اعظم نتوانست وام جدیدی از انگلستان دریافت کند بدین وسیله شاه امین الدوله  را بر کنار کرد و بار دیگر امین السلطان  را به صدر اعظمی انتخاب کرد امین السلطان  دووام بزرگ از روس ها گرفت در وام نخست ایران تعهد کرد تمامی بدهی خودرا به انگلستان بپردازد و از این پس بدون جلب رضایت روس ها از کسی وام نگیرد در برابر وام دوم امین السلطان  روس هارا از امتیازات  اقتصادی عمده ای بهره مند ساخت . افزون بر این روس ها بر امضای یک معاهده ی گمرگی پای می‌فشرند . بر اساس این معاهده ،  بر اقلام اصلی وارداتی روس تعرفه ای کمتر از 5% ارزش کالا که مرسوم زمان بود ، گمرک بسته می شد روس ها برای تضمین وام ها فردی بلژیکی به نام نوز را که به آن ها تمایل داشت به عنوان رئیس گمرک ایران تحمیل کرده بودند با تسلط بلژیکی ها بر گمرک ایران به دلیل تبعیضی که آن ها در مورد بازرگان ایرانی در مقاله تجاوز روس ها روامی داشته شکایات فراوانی از بازرگانان ایرانی می رسید این دو وام در آمد ناشی ا ز گمرک ،‌بیشتر در سه سفر شاه به اروپا هزینه گردید و شرایط اقتصادی بیش از پیش رو به وخامت نهاد در این موقعیت ناخشنودی از سلطه ی بیگانگان بر گمرک ، افزایش نفوذ روس ها ،‌بی عدالتی و فقر و ناامنی و وجود مشکل نان در کشور دولت را زیر فشار قرارداد . اولین مرحله  از اعتراض ها به بهانه ی نان شروع شد . عصیان ها در هر شهر از سوی چند روحانی با نفوذ رهبری و پشتیبانی می شد به تدریج فشار مخالفان فزونی یافت و سرانجام در سال 1903 م . به استعفای امین السلطان که اکنون به بالا ترین لقب یعنی اتابک دست[1] یافته بود انجامید  شاه عین الدوله را به عنوان صدر اعظم انتخاب کرد اما نارضایتی ها پایان نیافت .  در این زمان شکست روسیه از ژاپن و وقوع تحولات انقلابی در روسیه به مردم جسارت و روحیه بخشید ایرانیان می دانستند که روس ها  برای حفظ منافعشان از حکومت  قاجار حمایت می کند ؛ ولی مشاهده ی پیروزی یک کشور کوچک آسیایی دارای قانون اساسی در یک قدرت غول پیکر اروپایی بدون قانون اساسی و وقوع تحولات انقلابی در روسیه  ترس آن ها را  از مقابله با روسیه فرو ریخت در گیرو دار این حوادث دو واقعه در برافروختن  آتش خشم  مردم مؤثر بود نخست کردار توهین آمیز نوز در پوشیدن لباس روحانی که سبب بسته شدن بازار و تجمع مردم در حضور روحانیون شد [2] و دوم این بود که علاء الدوله حاکم تهران به بهانه ی گران شدن. قند عده ای از بازرگانان را به چوب بست . به دنبال انتشار این خبر مردم بازارها را بستند و در منزل آیت الله پسر محمود طباطبایی گرد آمدند . آیت الله طباطبایی و بعضی دیگر از علما که از مدت ها پیش در اندیشه ی ایجاد تحولی به سود مردم  بودند و از نفوذ  استعمارگران در کشور و ستم های حکومت رنج می‌بردند  قدم پیش نهادند و قرار گذاشتند که  پیشاپیش گروهی از مردم به عنوان اعتراض شهر را ترک گویند و در حرم  حضرت عبدالعظیم تحصن کنند و خواهان اجرای خواست‌های مردم نشوند در رأس  خواسته های آن ها تأسیس عدالت خانه برای رسیدگی به شکایت های مردم بود .  تحصن علما  و مردم در حرم حضرت عبدالعظیم  حکومت استبدادی را وادار به عقب نشینی کرد و شاه و درباریان ناچار خواسته های مردم را پذیرفتند و فرمان  تأسیس عدالت  خانه توسط شاه صادر شد . پس از بازگشت علما و مردم از حرم حضرت عبدالعظیم ، دولت به وعده های خود عمل نکرد و در نتیجه مردم به مبارزه ادامه دادند . در یکی از روزها ، مأمورین دولتی یکی از سخنرانان مذهبی  را دستگیر کردند که با اعتراض مردم رو به رو شدند و شورش به پا کردند . در این میان با تیراندازی مأموران، طلبه ی جوانی به نام سید عبدالحمید به شهادت رسید . در نتیجه بار دیگر علما و مردم در مسجد جامع تهران گرد آمدند و به چاره اندیشی پرداختند . این بار دو تن از رهبران روحانی آیت الله سیّد محمّد طباطبایی و آیت الله سید عبدالله بهبهانی ،‌با مشورت دیگران تصمیم گرفتند تهران را ترک کنند . آیت الله شیخ فضل الله نوری نیز به حمایت مردم برخاست و همراه  علما عازم قم شد. این مسئله اوضاع تهران را پریشان کرد و عده ای از علمای نجف نیز از مردم پشتیبانی کردند . گروهی از مردم به سفارت انگلیس پناه بردند این تحصن یک ماهه در سفارت بیگانه از نقاط مذموم و تاریک انقلاب مشروطه است . متحصنان نخست از شرع احمدی و نشست محمدی ( ص ) سخن می راندند و لی به تدریج این خواسته ها دگرگون شد و مضامین فرهنگ  غربی در دادخواست ها وارد شد . [3] تحصن در سفارت انگلیس فرصت مناسبی برای هدایت نهضت  توسط انگلیسی ها فراهم نمود .  لفظ مشروطه  در همین سفارت ورد زبان ها شد.[4] قبل از آن خواسته ها محدود به عدالت خانه بود در این زمان تعداد بسیار اندکی معنای مشروطه  و تبعات آن را می دانستند به قول مجرد الاسلام از میان 10 هزار نفری که به سفارت انگلیس پناه بردند فقط 10 نفر بودند که واقعاً  مشروطه خواه بودند و می دانستند چه می خواهند.[5]

    در نتیجه شاه و درباریان بار دیگر عقب نشینی کردند و مظفرالدین شاه با صدور فرمان مشروطیت و عزل عین الدوله در برابر خواسته های مردم تسلیم شد که این ترتیب قیام مردم به ثمر رسید  و نظام استبدادی به نظام مشروطه مبدل گشت . در چهاردهم جمادی الثانی  سال 1324 ه . ق (14 مرداد 1285 ه . ش ) فرمان مشروطیت  به دست مظفر الدین شاه امضا شد پس از آن انتخابات صورت گرفت و نمایندگان به تدوین قانون اساسی پرداختند متأسفانه در تدوین  قانون اساسی ، از قوانین اساسی کشورهای اروپایی مانند بلژیک و فرانسه استفاده شد و اولین نفوذ فکری غرب برای انحراف انقلاب آغاز شد مدتی بعد از تدوین قانون اساسی برای تکمیل و رفع نواقص آن شورایی مأمور تدوین متمم قانون اساسی شد . این متمم که در آن پنج مجتهد بر قوانین حق نظارت داشتند به اصرار روحانیون مانند شیخ فضل الله شکل گرفت ده روز پس از امضای متمم قانون اساسی  مظفر الدین شاه در گذشت و پسرش محمد علی شاه به سلطنت رسید محمد علی شاه برای رویایی با مشروطه خواهان در پی بهانه بود و دولت روسیه نیز به عنوان حامی ، در کنار او قرار داشت . حمله به کالسکه ی شاه که برخی از مورخان آن را نقشه ی دربار شمردند ، بهانه ای مناسب در اختیار شاه نهاد . او در دوم تیر ماه 1287 ه . ش به پیشنهاد لیاخوف فرمانده‌ی روسی قزاق ها فرمان حمله به مجلس را صادر کرد هر چند در ظاهر همه چیز به سود شاه تمام شد ولی سرانجام  مقاومت  عالمان نجف که در فتوای خود به دفاع از نهضت  و سرزنش محمد علی شاه پرداختند . [6] تلاش ستارخان و باقرخان ،  به فتح تهران ، برکناری  محمد علی شاه و به قدرت رسیدن فرزند دوازده سالش احمد انجامید پس از آن ، افول مشروطه آغاز شد .  حضور روس ها  در شمال و انگلیسی ها در جنوب کشور و مداخلات بی اندازه ی آن ها که موجب ضعف قدرت مرکزی می شد . [7] اعتماد به مخالفان مشروطه مانند عین الدوله ،  قدرت یافتن  مجدد فرصت طلبان  ،‌خان ها و اشراف قدیمی ، آغاز جنگ جهانی اول ، قحطی های وسیع ،  عدم موفقیت  دولت در تأمین امنیت و معیشت مردم و ناخشنودی فراگیر ملت ، زمینه را برای ظهور دوباره ی استبداد فراهم ساخت . [8]

  • فهرست:
    فصل اول : انقلاب مشروطه
    الف ) زمینه ها و علل آغاز نهضت
    ب ) روند حوادث
    پ ) نیروهای درگیر در انقلاب مشروطه
    ت ) عل شکست مشروطه
    ج ) پیامدهای مشروطه
    د ) ظهور و سقوط رضاشاه
    فصل دوم : نهضت ملی شدن صنعت نفت
    الف ) زمینه ها و علل آغاز نهضت
    ب ) علل شکست نهضت
    پ ) پیامدهای نهضت
    فصل سوم:
    نتیجه گیری
    محدودیت ها
    پیشنهادها

     

    منبع:
     

     

    بیل، جیمز، مصدق، ناسیونالیسم ایرانی، تهران: نو. 1368

    بیل، جیمز. عقاب و شیر. تهران: کوبه. 1371

    ترکمان، محمد. مجموعه رسایل. تهران: رسا. 1362

    جعفریان ،رسول. بررسی و تحقیقات در نهضت مشروطیت ایران. قم:توس. 1379

    داوری، مهدی. عین الدوله و رژیم مشروطه. تهران: کتاب های جیبی.1371

    دبیح، سپهر. ایران در دوران مصدق. تهران: بی نا. 1373

    راجر لویس، ویلیام. ناسیونالیسم ایرانی. تهران: مرکزی. 1369

    سفری، محمد علی. خاطرات حاج سیاح. تهران: امیرکبیر 1359

    صاحبی، محمد جواد. اندیشه ی اصلاح در نهضت های اسلامی. تهران: کیهان 1377

    صفایی، ابراهیم رهیران مشروطه. تهران: فرهنگ و. هنر. بی نا

    علم، مصطفی. نفت، قدرت. تهران: اطلاعات 1377

    فراتی عبدالوهاب. در امدی بر انقلاب اسلامی و یشه های آن، اساتید دروس معارف اسلامی

    کاتوزیان، محمد علی. اقتصاد سیاسی ایران. تهران: مرکز 1373

    ملک زاده، مهدی. تاریخ انقلاب مشروطیت ایران. تهران: علمی، 1373

    مصدق، محمد. خاطرات و تألمات دکتر مصدق: تهران، علمی 1379

    مکی، حسین. سیا و سالهای نهضت ملی، تهران علمی 1377

تعریف تاریخ : برای تاریخ معانی و تعاریف گوناگونی گفته اند و از جمله «تعیین کردن مدتی از ابتدای امری عظیم و قدیم و مشهور تا ظهور امر ثانی که دنبال اوست». این تعریف و معنی بیشتر به خود تاریخ اتکاء دارد تا به موضوعات تاریخ که نظر ما متوجه آنهاست؛ بنابراین از تعریف دیگری استفاده می کنیم: «سرگذشت یا سلسله اعمال و وقایع و حوادث قابل ذکر که به ترتیب از منه تنظیم شده باشد». چنانچه ...

امام خمینى که طى 60 سال در محیط جامعه و حوزه علمیه مشغول نشو و نما بود و در هر دو صحنه نظر و عمل به درجات عالى رسیده بود، در سال 41 طى برخورد با لایحه انجمنهاى ایالتى و ولایتى،در کنار مرجعیت‏بعنوان رهبر سیاسى جامعه در بین اقشار وسیع مردم و روحانیون متجلى شد.از این به بعد تا زمان رحلتش بطور موازى در هر دو وادى نظر و عمل، انقلاب اسلامى را سکان دارى کرد. نفت صنایع نفت در کشورهای ...

? اين سخنراني به تاريخ 16 مرداد1362 ( 7 اوت 1983 ميلادي) به مناسبت جشن مشروطيت درهتل«لوته سيا»ي پاريس ايراد شد و با اقبال کم نظيري روبرو گرديد. اين گرد همايي که بزرگترين تجمع ايرانيان مخالف رژيم در خارج از کشور بود به ابتکار نهضت مقاومت ملي ايران و

کودکی و جوانی شاپور در ۱۹۱۴ یا ۱۹۱۵ در جنوب غربی ایران و از پدری به نام محمدرضا (معروف به سردار فاتح) و مادری به نام ناز بیگم به دنیا آمد. خانوادهٔ او از طوایف ایل بختیاری بودند. پدربزرگ مادری بختیار، نجف قلی صمصام‌السلطنه، دو بار در ۱۹۱۲ و ۱۹۱۸ به نخست‌وزیری رسیده بود. مادر بختیار در هفت سالگی او به فوت کرد. تحصیلات دکتر شاپور بختیار تحصیلات دورهٔ ابتدایی را در شهرکرد گذراند و ...

امام خمينى که طى 60 سال در محيط جامعه و حوزه علميه مشغول نشو و نما بود و در هر دو صحنه نظر و عمل به درجات عالى رسيده بود، در سال 41 طى برخورد با لايحه انجمنهاى ايالتى و ولايتى،در کنار مرجعيت‏بعنوان رهبر سياسى جامعه در بين اقشار وسيع مردم و روحانيون

امام خمينى که طى 60 سال در محيط جامعه و حوزه علميه مشغول نشو و نما بود و در هر دو صحنه نظر و عمل به درجات عالى رسيده بود، در سال 41 طى برخورد با لايحه انجمنهاى ايالتى و ولايتى،در کنار مرجعيت‏بعنوان رهبر سياسى جامعه در بين اقشار وسيع مردم و روحانيون

به نام خدا خلاصه تاريخ ايران زمان ميلادي زمان هجري سلسله پادشاه رويدادها پايتخت حدود 720 تا 550 پيش از ميلاد مادها ديا اکو ديااکو هفت قبيله آريايي را در

پیروزی انقلاب اسلامی در ایران انقلاب ۱۳۵۷ انقلاب ۱۳۵۷ (خورشیدی) ایران، همچنین شناخته شده به انقلاب اسلامی، قیامی بود که با شرکت اکثر مردم و احزاب ملی، مذهبی، کمونیستی، و روشنفکران ایران، نظام پادشاهی این کشور را سرنگون، و پیش‌زمینهٔ روی کار آمدن نظام جمهوری اسلامی در ایران را فراهم کرد. ۲۲ بهمن سال ۱۳۵۷ را روز پیروزی این انقلاب می‌دانند. این انقلاب به رهبری آیت‌الله خمینی به ...

انقلابي در سال ???? خورشيدي در ايران با شرکت اکثريت مردم، احزاب و روشنفکران ايران انجام پذيرفت. اين انقلاب نظام پادشاهي ايران را سرنگون، و پيش‌زمينه? روي کار آمدن نظام جمهوري اسلامي به رهبري روح‌الله خميني در ايران را فراهم کرد. تفکرات و شخصيتهاي اس

طرح مسئله پژوهش جنبشهای اجتماعی یکی از مؤلفه های بسیار تأثیرگذار در عرصه تحولات اجتماعی و سیاسی جوامع نوین به شمار می‌آیند. سرزمین ایران در طی صد ساله اخیر، شاهد جنبش های اجتماعی مختلفی بوده است. بخشی از این جنبش ها با توجه به خاستگاه آن و پایگاه اجتماعی اعضایش تحت عنوان جنبش های دانشجویی مورد مطالعه قرار می‌گیرند. جنبش دانشجویی در ایران از ابتدای شکل گیری از جنبشهای سیاسی و ...

ثبت سفارش
تعداد
عنوان محصول